Camariñas
Tipoloxia o caracterització xeogràfica
Derivat
Resum general
Plural de caramiña (con metátese), nome de planta de orixe incerta, quizais latina ou prerromana, ou plural do diminutivo de cámara.
Aspectes geogràfics, històrics, administratius
O termo municipal foi creado en 1836 e reuniu as parroquias que no Antigo Réxime pertenceran á xurisdición de Vimianzo e ao couto de Xaviña, na provincia de Santiago. Recibiu o nome do lugar e parroquia onde se estableceu a Casa do Concello (NavazaNomesConcellosCor).
Información específica de étimo para este topónimo
O Padre Sarmiento vinculou este nome co da camariña ou caramiña, planta propia dos areais do litoral atlántico (Corema album), pero mentres o daba por seguro no caso do Caramiñal non lle constaba a existencia desta planta neste lugar: "Si en Camariñas se halla dicha planta no hay más que desear. Averígüese" (Sarmiento_Catálogo). Un século despois, Pondal, natural de Ponteceso, próximo a Camariñas, nomeaba esta planta: “Cando no escarpado cabo sae a fror da caramiña / ó cazador anunciando a leda estación garrida” (TILG), polo que é probable que existise por esa zona. Con todo, o feito de existiren topónimos idénticos no interior, onde non pode darse esta planta, como A Camariña (Alfoz, Lugo) ou outras variantes en Asturias (Cámaras, Camarín, Camarina...), apunta cara a un derivado diminutivo de cámara 'construción' (NavazaNomesConcellosCor).
En todo caso, non se pode descartar que teña orixe fitotoponímica, e, por tanto, un étimo prerromano (*CARĂMA co sufixo -iña, de orixe latina).
Documentació històrica
Antiga i medieval
O topónimo rexístrase tardiamente, dado que na Idade Media a freguesía menciónase como “sancti Georgii de Voria” 1369 CDCatMondoñedo, "San Jurgo de Buria" 1420(1449) ( AHUS), denominación que segue a ser usual ata o séc. XVIII, no CME; o topónimo mencionado coa mesma advocación que hoxe ten Camariñas é o actual Buría, un dos lugares da parroquia de Camariñas, que ata 1955 estaba inserido eclesiasticamente no bispado de Mondoñedo (Navaza_ConcellosCoruña).
Moderna
Cognats i topònims relacionats
A Camariña (Alfoz, Lu).
en Toponimia gallega, portuguesa y asturiano-leonesa, PID2024-159776OB-C41, proyecto integrado en Toponomasticon Hispaniae Toponomasticon Hispaniae. Prolongación antroponímica y proyección americana (ToponHisp-PA), financiado/a por MICIU/AEI/10.13039/501100011033. http://toponhisp.org